Το Franchise του εγκεφάλου σου: Η μόνη οδός προς την ελευθερία
Πολλοί επιχειρηματίες στην Ελλάδα νιώθουμε μια διεστραμμένη υπερηφάνεια επειδή είμαστε αναντικατάστατοι. Τρέχουμε για όλα, ξέρουμε τα πάντα και καλύτερα από τον καθένα, λύνουμε κάθε πρόβλημα από το πρωί μέχρι το βράδυ. Νομίζουμε ότι όλα αυτό μας κάνει απαραίτητους. Η αλήθεια είναι πιο σκληρή: αυτό μας τους κάνει ομήρους. Αν η επιχείρησή σου εξαρτάται από τη δική σου ιδιοφυΐα ή το δικό σου άγχος για να επιβιώσει την Τρίτη το πρωί, τότε δεν έχτισες επιχείρηση. Έχτισες μια φυλακή και κατάπιες το κλειδί.
Το μυστικό για να απελευθερωθείς δεν είναι το scaling, ούτε οι επενδύσεις. Είναι η προβλεψιμότητα. Η ικανότητα να παράγεται το ίδιο αποτέλεσμα, κάθε φορά, χωρίς να χρειάζεται να παρέμβεις εσύ. Αυτό ονομάζουμε «σύστημα». Και όχι, δεν είναι κάτι που αφορά μόνο τους κολοσσούς της Silicon Valley. Αφορά και το δικό σου ισόγειο κατάστημα ή το δικό σου digital agency.
Σκέψου τα McDonald’s. Δεν έχουν τους καλύτερους σεφ του κόσμου. Στην πραγματικότητα, έχουν 16χρονα που πολλές φορές δεν ξέρουν ούτε πώς να βράσουν ένα αυγό. Όμως, αυτά τα παιδιά παράγουν το ίδιο ακριβώς burger σε 120 χώρες, με την ίδια ταχύτητα και την ίδια γεύση. Πώς; Επειδή κάποιος σκέφτηκε τη διαδικασία και την έκανε τόσο απλή που μπορεί να την εκτελέσει ο οποιοσδήποτε. Αυτό είναι το Franchise Mindset. Πρέπει να σκέφτεσαι την επιχείρησή σου σαν να πρόκειται να την κάνεις franchise αύριο το πρωί, ακόμα κι αν δεν σκοπεύεις να το κάνεις ποτέ.
Πώς ξεκινάς να χτίζεις αυτό το οικοδόμημα; Με το να σταματήσεις να είσαι ο «ήρωας». Ο ήρωας είναι το πρόβλημα. Όταν είσαι ο ήρωας, είσαι το μπουκάλι που στενεύει τη ροή. Αντί να λύνεις το πρόβλημα, γίνε ο αρχιτέκτονας που καταγράφει τη λύση.
Κάνε το «Τεστ των Διακοπών». Είναι το απόλυτο audit της επιχείρησής σου. Αν κλείσεις το κινητό σου για 15 ημέρες, φύγεις για ένα νησί και επιστρέφοντας βρεις ερείπια, τότε δεν έχεις επιχείρηση. Έχεις μια θέση εργασίας στην οποία είσαι ο πιο κακοπληρωμένος υπάλληλος. Αν όμως επιστρέψεις και όλα λειτουργούν ρολόι (ή ακόμα καλύτερα, αν έχουν βελτιωθεί), τότε συγχαρητήρια. Έχεις χτίσει ένα σύστημα. Και αυτή είναι η δεύτερη σημαντικότερη δουλειά σου ως επιχειρηματίας: να χτίζεις συστήματα. (Υποθέτω πως θυμάσαι ποια είναι η πρώτη και κύρια δουλειά σου, σωστά; Να φροντίζεις η επιχείρηση σου να μην ξεμείνει από λεφτά)
Η διαδικασία είναι απλή, αλλά βαρετή. Και επειδή είναι βαρετή, οι περισσότεροι δεν την κάνουν. Ξεκίνα να καταγράφεις πώς κάνεις ό,τι κάνεις. Πώς απαντάς σε ένα παράπονο πελάτη; Πώς κλείνεις ένα deal; Πώς ανεβάζεις ένα νέο προϊόν στο e-shop; Αν δεν μπορείς να δώσεις αυτές τις οδηγίες σε έναν άνθρωπο με μέση ευφυΐα και να πάρεις το σωστό αποτέλεσμα, τότε η διαδικασία σου είναι σκουπίδια. Και φταις εσύ, όχι η μέση ευφύϊα που εσύ προσέλαβες…
Στο τέλος του δρόμου, οι αγοραστές και οι επενδυτές δεν θέλουν να αγοράσουν εσένα. Δεν θέλουν να αγοράσουν τον εγωισμό σου ή την ικανότητά σου να δουλεύεις 15 ώρες την ημέρα. Θέλουν να αγοράσουν μια μηχανή που παράγει μετρητά χωρίς εκπλήξεις. Η πολυπλοκότητα είναι ο εχθρός της εκτέλεσης. Η απλότητα και η επανάληψη είναι οι φίλοι του κέρδους.
Σταμάτα να μαντεύεις και ξεκίνα να τυποποιείς. Κάθε φορά που λες «θα το κάνω εγώ γιατί το κάνω καλύτερα», προσθέτεις μια μέρα ακόμα στην καταδίκη σου. Δώσε τις οδηγίες, δώσε την ευθύνη και δώσε στον εαυτό σου το δικαίωμα να πάει διακοπές. Η ελευθερία σου μετριέται με το πόσες ώρες μπορεί να λειτουργήσει η εταιρεία σου χωρίς να σε χρειαστεί.
TL;DR Επιχείρηση σημαίνει προβλεψιμότητα, όχι ηρωισμοί. Φτιάξε απλές διαδικασίες που μπορεί να ακολουθήσει ο καθένας για να έχεις το ίδιο αποτέλεσμα κάθε φορά. Αν η εταιρεία σου καταρρέει όταν φεύγεις για διακοπές, τότε δεν έχεις επιχείρηση, έχεις μια φυλακή. Κατέγραψε τι κάνεις και δώσ’ το σε άλλον.
